گناباد به استقبال پخت نان کامل می رود.
در اقدامی ارزشمند در جهت ارتقای سلامت جامعه و ترویج فرهنگ تغذیه سالم، معاونت بهداشت و دبیرخانه کارگروه سلامت و امنیت غذایی دانشگاه علوم پزشکی گناباد با همکاری اتحادیه نانوایان، به منظور آشنایی با فرآیند پخت نان کامل و بهرهمندی از تجربیات همکاران موفق در شهر فیض آباد اقدام به برگزاری یک تور آموزشی برای گروهی از نانوایان این شهرستان کرد.
در این برنامه که با هدف ارتقای کیفیت نان مصرفی مردم و اجراییسازی پخت نان کامل در گناباد ترتیب داده شد، جمعی از نانوایان منتخب گنابادی به شهر فیض آباد سفر کردند. هدف اصلی این بازدید، آشنایی میدانی با تجربیات عملی نانواییهایی بود که پخت نان کامل را با موفقیت آغاز کردهاند.
این گروه اعزامی ضمن بازدید از مراحل مختلف تولید، از نزدیک در جریان فرآیند تهیه خمیر، نحوه استفاده از آرد کامل (سبوسدار) و تکنیکهای پخت این نوع نان قرار گرفتند. تبادل نظر مستقیم با نانوایان فیض آبادی و مشاهده چالشها و راهکارهای عملی آنان، از مهمترین بخشهای این سفر یکروزه بود. این حرکت نمادین، نشاندهنده عزم جدی مسئولان محلی برای ایجاد تغییر مثبت در الگوی مصرف غذایی شهروندان و پیشگامی در اجرای سیاستهای کلی سلامت است.
نان کامل چیست و چرا باید آن را جایگزین نان سفید کنیم؟
احسان علی اصغری رئیس دبیرخانه کارگروه سلامت و امنیت غذایی دانشگاه گفت: نان کامل به نانی گفته میشود که در تهیه آن از آرد کامل استفاده شده باشد؛ به این معنا که تمام بخشهای طبیعی دانه گندم شامل سبوس (پوسته)، جوانه (گیاهک) و آندوسپرم (مغز دانه) در آن حفظ شده باشد . این در حالی است که در تولید آرد سفید معمولی، سبوس و جوانه گندم که سرشار از مواد مغذی هستند، جدا میشوند. متأسفانه چندین دهه است که سبوس و جوانه گندم در اکثر کارخانجات کشور جداسازی میشود و نان حاصل از این آرد، نه تنها ارزش غذایی بسیار پایینی دارد، بلکه با حذف ۸۵ درصد فیبر، ویتامینها و املاح، زمینهساز شیوع انواع بیماریها شده است.
فواید شگفتانگیز مصرف نان کامل برای سلامتی
کارشناسان تغذیه بر این باورند که مصرف نان کامل به دلیل داشتن فیبر بالا و مواد مغذی فراوان، تأثیر چشمگیری در پیشگیری و کنترل بسیاری از بیماریها دارد. مهمترین این فواید عبارتند از:
- بهبود عملکرد گوارش و پیشگیری از یبوست: فیبر نامحلول موجود در سبوس گندم، مانند یک برس طبیعی عمل کرده و با افزایش حرکات روده، به درمان قطعی یبوست کمک کرده و سلامت دستگاه گوارش را تضمین میکند .
- کنترل وزن و پیشگیری از چاقی: فیبر موجود در نان کامل باعث ایجاد احساس سیری طولانیمدت شده و از پرخوری جلوگیری میکند. این ویژگی، نان کامل را به یک گزینه ایدهآل برای افراد دارای اضافه وزن و کسانی که به دنبال حفظ تناسب اندام خود هستند، تبدیل کرده است .
- تنظیم قند خون و کاهش خطر دیابت: نان کامل دارای شاخص گلیسمی پایینی است، یعنی قند موجود در آن به تدریج جذب خون میشود و از افزایش ناگهانی قند خون جلوگیری میکند. این خاصیت در پیشگیری و کنترل بیماری دیابت نوع ۲ بسیار مؤثر است .
- کاهش کلسترول و سلامت قلب و عروق: فیبر موجود در سبوس به چربیها و اسیدهای صفراوی در دستگاه گوارش چسبیده و مانع از جذب آنها میشود. این فرآیند به کاهش کلسترول خون و در نتیجه کاهش خطر ابتلا به بیماریهای قلبی-عروقی و پرفشاری خون کمک میکند .
- پیشگیری از کمخونی و تقویت سیستم ایمنی: برخلاف باور عمومی که نان سفید را برای درمان کمخونی مفید میداند، نان کامل به دلیل داشتن آهن، منیزیم، روی و ویتامینهای گروه B، نقش مؤثرتری در پیشگیری از کمخونی فقر آهن و تقویت سیستم ایمنی و عصبی بدن دارد .
نکته مهم: نان کامل با آرد کامل پخته میشود، نه با سبوسپاشی!
یک نکته بسیار مهم که متخصصان تغذیه بر آن تأکید دارند، این است که نان کامل باید از آرد کامل تهیه شود. افزودن سبوس به صورت دستی به خمیر نان سفید، نه تنها ارزش غذایی ندارد، بلکه به دلیل وجود ماده ای به نام "فیتات" در سبوسی که فرآیند تخمیر را به درستی طی نکرده، مانع جذب آهن، کلسیم و روی در بدن شده و کاملاً بیفایده و حتی مضر است . بنابراین نان سالم، نانی است که فرآیند تولید آن از مرحله آرد تا پخت، اصولی و علمی باشد.
با این اقدام ارزشمند معاونت بهداشت و نهادهای همکار در گناباد، امید میرود که به زودی شاهد پخت و عرضه گسترده نان کامل در سطح شهرستان باشیم و گام مهمی در جهت بهبود سلامت و امنیت غذایی شهروندان برداشته شود.